Cart Is Empty

    سبد خرید شما خالی است.


کاشی از نظر طرح و نقش | استودیو طراحی و تولید کوثر

نویسنده : Admii-kowsartile 1396/09/22 تعداد نظرات : دیدگاه بسته است.

کاشی از نظر طرح و نقش

 

کاشی : جرء مهم کاشی لعاب است . لعاب سطح شیشه ایی مانند است که دو عملکرد مهم ، تزئینی و کاربردی دارد . کاشی های لعابدار نه تنها باعث غنای سطح معماری مزین به کاشی می شوند بلکه به عنوان عایق دیوارهای ساختمانی در برابر رطوبت عمل می کند. کاشی و کاشی کاری یکی از روشهای دلپذیر تزئین معماری در تمام سرزمینهای اسلامی است. تحول و توسعه کاشی از عناصر کوچک رنگی در نمای آجری آغاز و به پوشش کامل بنا در آثار تاریخی انجامید.
معرق کاری ( کاشی تراشی ) : عبارت است از قطعه های بریده شده کاشی از روی نقوش مختلف و رنگهای متفاوت تراشیده که در کنار یکدیگر به شکل قطعات بزرگ در آمده و روی کار نصب می شوند. این نقوش گاهی از شکل های گره کشی و گاهی از نقش های مختلف مانند گل و بته سازی و . . . هستند که به نام اسلیمی و ختایی و نقوش دیگر مشهور شده اند. اهمیت کاشی معرق نسبت به انواع دیگر کاشی ، زیبایی فوق العاده و درجه استحکام آن است و به همین دلیل پس از گذشت سالیان سال به روی بناها بر جای می ماند.

هفت رنگ : که شهرت زیادی دارند ، به شکل چهار گوش ساخته می شوند و اندازه تقریبی آنها 15*15 سانتی متر یا بیشتر است. در این شیوه ، کاشی را پس از پخت اول و ترسیم نقش روی آن دوباره در کوره حرارت می دهند و پس از خارج شدن از کوره ، کاشی ها را در محل نصب می کنند. هفت رنگ متداول در این نوع کاشی شامل سفید ، سیاه ، لاجوردی ، فیروزه ای، قرمز ، زرد و حنایی می باشد.

معقلی : شاید ساده ترین کار در کاشی کاری ایران باشد . نقوش معقلی که از مصالحی مانند آجر و کاشی ( جداگانه و درهم ) ساخته می شود و ترسیم آنها معمولاً در جدولهای ساده انجام پذیر می باشد. نقش ونگارهایی که در موقع آجر چینی آجرهای را پست و بلند می سازند و به آن ها شکل می دهند ، یا اینکه داخل آجرهایی که به کار برده می شوند آجرهای لعابدار ( کاشی ) به کار می برند. این گونه طرح ها را طرح آجر و کاشی می نامند و چنانچه همین کار در زوایه های قائمه انجام گرفته باشد به نام معقلی مشهورند.

گره کشی : کاشی هایی که با طرح و نقش های مختلف با اشکال چند ضلعی های هندسی که پهلوی یکدیگر قرار گرفته و تشکیل نقش های کلی را می دهند به نام گره کشی معروف است.
زرین فام : لعاب زرین فام معروف به دو آتشه بوده است. این تکنیک در قرن دوم هجری در مصر برای تزئین شیشه مورد استفاده قرار می گرفت . مراحل کار به این شرح است که پس از به کارگیری لعاب سفید بر روی بدنه کاشی و پخت آن ، کاشی با رنگدانه های مس و نقره رنگ آمیزی شده و مجداً در کوره حرارات می دیده و در نهایت به صورت شی لعابی درخشان فلزگونه ای در می آمده است. در این نوع کاشی بیشتر طرحها ی پیکره ای استفاده می شده تا الگوهای گیاهی. می توان گفت این نوع از کاشی ها بیشتر به ساختمان های غیر مذهبی تعلق داشته است.

خط بنایی : خط بنایی که از خط کوفی الهام می گیرد که جایی در کاشی کاری معماری اسلامی ایران پیدا کرده است و از کاشی های تراشیده ی معرق و هفت رنگ ساخته می شود . هنر بنایی بسیار مشکل بوده ، و حتی استادان قدیمی کمتر پیدا می شوند که از این هنر بهره داشته باشند و بتوانند به پشتوانه ی تجربه ای که طی عمری در کاشی تراشی اندوخته اند ، خط بنایی نفیسی ارائه کنند . همان طور که گفتیم خط بنایی همان خط کوفی زاویه دار است که زمانی در کوفه رواج داشت و بعد در زمان اسلام در گچ بری و آجر کاری و کاشی تراشی به خدمت هنر در آمد و در تزئین مکان های مختلف به کار گرفته شد.
حمیل : در اطراف کاشی کاری ، خطوط پهن کشیده می شود که در معرق کاری و گره کشی به عرض های مختلفی از 3 میلیمتر تا 3 سانتی متر کمتر یا بیشتر دیده می شوند ، این خطوط را حمیل می گویند. همچنین در بعضی موارد گره کشی ،خطوط اطراف چند ضلعی ها را پهن گرفته اند تا نمایشگر زمینه کار باشد ، این خطوط را نیز حمیل یا دوال می گویند.

معرق ، هفت رنگ ، معقلی ، گره کشی ، زرین فام ، بنایی ، حمیل ، زیر نقشی ، مهری ، پیش بر ، ابر و باد

 

بازگشت به صفحه اصلی

 

دیدگاه ها